સાદું માઇક્રોસ્કોપ (સૂક્ષ્મદર્શક યંત્ર) એટલે શું?

  • A
    નાની વસ્તુઓને મોટી કરવા માટે એક બહિર્ગોળ લેન્સનો ઉપયોગ કરતું સાધન.
  • B
    નાની વસ્તુઓને મોટી કરવા માટે બે બહિર્ગોળ લેન્સનો ઉપયોગ કરતું સાધન.
  • C
    નાની વસ્તુઓને મોટી કરવા માટે અંતર્ગોળ અરીસાનો ઉપયોગ કરતું સાધન.
  • D
    અરીસાઓ અને લેન્સના સંયોજનનો ઉપયોગ કરતું સાધન.

Explore More

Similar Questions

એક સંયુક્ત માઈક્રોસ્કોપ $15 \, cm$ અંતરે અલગ રાખેલ $6.25 \, cm$ કેન્દ્રલંબાઈ ધરાવતા આઈપીસ અને $2.0 \, cm$ કેન્દ્રલંબાઈ ધરાવતા ઓબ્જેક્ટિવ લેન્સનું બનેલું છે. જ્યારે અંતિમ પ્રતિબિંબ અનંત અંતરે રચાય ત્યારે તેનો મેગ્નિફાઇંગ પાવર કેટલો હશે?

Difficult
View Solution

ચશ્મા પહેરતા લોકોએ માઇક્રોસ્કોપ સાથે કેવી રીતે કામ કરવું જોઈએ?

$5 \, cm$ કેન્દ્રલંબાઈ ધરાવતા પાતળા બહિર્ગોળ લેન્સનો ઉપયોગ મેગ્નિફાઇંગ ગ્લાસ તરીકે કરવામાં આવે છે. એક માણસ તેના $25 \, cm$ ના નજીક બિંદુ પાસે પુસ્તક રાખીને વાંચે છે. સ્પષ્ટ વાંચવા માટે તેણે લેન્સથી પુસ્તકને કેટલા નજીક અને દૂરના અંતરે રાખવું જોઈએ?

નીચેના પ્રશ્નોના જવાબ આપો:
$(a)$ વસ્તુ દ્વારા આંખ પર બનતો ખૂણો એ મેગ્નિફાઈંગ ગ્લાસ દ્વારા બનતા આભાસી પ્રતિબિંબ દ્વારા આંખ પર બનતા ખૂણા જેટલો જ હોય છે. તો પછી મેગ્નિફાઈંગ ગ્લાસ કઈ રીતે કોણીય મોટવણી (angular magnification) આપે છે?
$(b)$ મેગ્નિફાઈંગ ગ્લાસ દ્વારા જોતી વખતે,વ્યક્તિ સામાન્ય રીતે તેની આંખોને લેન્સની ખૂબ નજીક રાખે છે. જો આંખને પાછળ ખસેડવામાં આવે તો શું કોણીય મોટવણી બદલાય છે?
$(c)$ સાદા માઈક્રોસ્કોપની મોટવણી શક્તિ લેન્સની કેન્દ્રલંબાઈના વ્યસ્ત પ્રમાણમાં હોય છે. તો પછી આપણને નાની અને નાની કેન્દ્રલંબાઈ ધરાવતા બહિર્ગોળ લેન્સનો ઉપયોગ કરીને વધુ ને વધુ મોટવણી મેળવતા શું રોકે છે?
$(d)$ સંયુક્ત માઈક્રોસ્કોપના ઓબ્જેક્ટિવ અને આઈપીસ બંનેની કેન્દ્રલંબાઈ ટૂંકી કેમ હોવી જોઈએ?
$(e)$ સંયુક્ત માઈક્રોસ્કોપ દ્વારા જોતી વખતે,શ્રેષ્ઠ દ્રશ્ય માટે આપણી આંખો આઈપીસ પર નહીં પણ તેનાથી થોડે દૂર હોવી જોઈએ. શા માટે? આંખ અને આઈપીસ વચ્ચેનું તે ટૂંકું અંતર કેટલું હોવું જોઈએ?

$(a)$ $1 \; mm^2$ માપના ચોરસમાં વિભાજિત એક કાર્ડ શીટને આંખની નજીક રાખેલા મેગ્નિફાઇંગ ગ્લાસ (કેન્દ્રલંબાઈ $9 \; cm$ ધરાવતો બહિર્ગોળ લેન્સ) દ્વારા જોવામાં આવે છે. મહત્તમ શક્ય મેગ્નિફાઇંગ પાવર સાથે ચોરસને સ્પષ્ટ રીતે જોવા માટે લેન્સને ક્યાં રાખવો જોઈએ?
$(b)$ આ કિસ્સામાં મોટવણી (magnification) કેટલી છે?
$(c)$ શું આ કિસ્સામાં મોટવણી એ મેગ્નિફાઇંગ પાવર જેટલી છે? સમજાવો.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo